KADASTR QIYMATI KO‘CHMAS MULKNING BOZOR QIYMATINI MONITORING QILISH VOSITASI SIFATIDA. KO‘CHMAS MULK OBYEKTLARINING BOZOR QIYMATINI BAHOLASHNING MATEMATIK MODELINI QURISH
Maqola yon paneli
Maqolaning asosiy mazmuni
Abstrak
Ko‘chmas mulk obyektlarini baholash nazariyasi va amaliyotida, shuningdek, ko‘chmas mulk bozorlari dinamikasini o‘rganishda olib boriladigan analitik tadqiqotlar jarayonida bozor narxlaridagi o‘zgarishlarni kuzatib borish muammosi yuzaga keladi. Ushbu vazifaning zohiriy soddaligi kundalik voqelikda bozor ishtirokchilari ham, professional tahlilchilar ham o‘rtacha narxlarni kuzatish bilan kifoyalanishlariga olib keladi. Biroq zamonaviy axborot oqimi sharoitida, ko‘p sonli maxsus dasturiy vositalar va keng statistik material mavjud bo‘lganda, ilgari ayon sabablarga ko‘ra imkonsiz bo‘lgan chuqurroq tadqiqot usullarini qo‘llash mumkin. Tadqiqotning maqsadi – ko‘chmas mulk obyektlari to‘g‘risidagi joriy bozor ma’lumotlarining katta massivlarini o‘rganish va ularni kadastr qiymati (Rossiya qonunchiligiga muvofiq belgilangan sanadagi bozor qiymati sifatida aniqlangan) bilan taqqoslash. Bozor narxlari va kadastr qiymatlarining ko‘p o‘lchovli taqsimotlarini o‘rganish bilan bog‘liq vazifalar yuzaga keladi. Ko‘chmas mulk obyektlari bozor narxlari dinamikasini o‘rganishdagi asosiy muammo – har bir obyekt uchun narx o‘zgarishini kuzatib borishning imkonsizligi, chunki ular doimiy ravishda sotuvga qo‘yiladi va sotuvdan olinadi. O‘zbekistonda 2021-yilda ko‘chmas mulk obyektlarining kadastr qiymatini (baholash sanasidagi bozor qiymati sifatida) belgilash bo‘yicha bajarilgan ish joriy bozor va kadastr narxlarining ikki o‘lchovli taqsimotlarini o‘rganish, bozorning dinamik tavsiflarini, har qanday ko‘chmas mulk obyektlari, shu jumladan na bazaviy davrda, na taqqoslash davrida kuzatuv tanlanmalariga tushmagan obyektlar uchun ham bozor qiymati o‘zgarishi dinamikasini baholash imkoniyatini ochadi. Maqolaning asosiy natijasi – yangi bozor ma’lumotlari kelib tushishiga qarab, ularni ilgari belgilangan kadastr qiymati bilan taqqoslash orqali ko‘chmas mulk obyektlarining bozor qiymatini real vaqt rejimida baholash imkonini beruvchi usulni ishlab chiqishdir.
Maqola tafsilotlari
Bo'lim
Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida litsenziyalangan.
Qanday iqtibos keltirish kerak
Adabiyotlar
Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси. Т. Ўзбекистон, 1992
Ўзбекистон Республикасининг Ер кодекси. Ўзбекистон Республикасининг янги қонунлари. 19-жилд. Т.: Адолат, 1998
Ўзбекистон Республикасининг қонуни. «Фермер хўжалиги тўғрисида. Қишлоқ хўжалигида ислоҳотларни чуқурлаштиришга доир қонун ва меъёрий хужжатлар тўплами. 1-жилд. Т.: Қишлоқ ва сув хўжалиги вазирлиги, «Шарқ», 1998
Ўзбекистон Республикасининг қонуни. «Давлат ер кадастри тўғрисида. Ўзбекистон Республикасининг янги қонунлари. 19-жилд. Т.: Адолат, 1998
Ўзбекистон Республикасининг қонуни. «Давлат кадастрлари тўғрисида». Т. Ўзбекистон, 2001
Указ Президента Республики Узбекистан от 24 июля 2006 г. №УП –3780 «О приватизации земельных участков, занятых зданиями и сооружениями Юридических лиц и граждан. Т.:2006
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 1996 йил 17 июлдаги 255 – сонли қарори «Ўзбекситон Республикасида давлат кадастрларининг ягона тизимини яратиш бўйича Низомни тасдиқлаш тўғрисида». Т.:, 1996
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 1998 йил 31 декабрдаги 543 – сонли қарори «Ўзбекситон Республикасида давлат кадастрларини юритиш тўғрисида». Т.:, 1999
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2001 йил 21 декабрдаги 492 – сонли қарори «Ўзбекситон Республикаси ҳудудларини кадастр бўйича бўлиш ҳамда ер участкалари, бинолар ва иншоотларнинг кадастр рақамларини шакллантириш тартиби тўғрисидаги изомни тасдиқлаш ҳақида». Т.:, 2001
Каримов И.А. Ўзбекистон иқтисодий ислоҳотларни чуқурлаштиришга йўлида. Т.: Ўзбекистон,1995
Каримов И.А. Иқтисодиётни эркинлаштириш, ресурслардан тежамкорлик билан фойдаланиш - бош йўлимиз. «Хавфсизлик ва тинчлик учун курашмоқ керак». Т. Ўзбекистон, 2002
Ўзбекистон Республикаси корхона ва ташкилотларидаги қишлоқ хўжалик ерларида қишлоқ хўжалик экинлари ва ер турлари майдонларини инструментал ўлчови бўйича кўрсатмаси. Т.: Ер ресурслари давлат қўмитаси, 2001.
Туман (шаҳар) ер кадастри китобини юритиш бўйича кўрсатма. РҲ-13-02-00. Т.: Ер ресурслари давлат қўмитаси, 2000
Modeling of heat exchange processes in the Metanetka bioenergy plant for individual use Sharipov, L.A., Imomov, S.J., Majitov, J.A., ...Pulatova, F., Abdisamatov, O.S. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 2020, 614(1), 012035
Transfer equation for the strain rate tensor and description of an incompressible dispersed mixture (incompressible fluid) by a system of equations of dynamic type Yuldashov, A., Abdisamatov, O., Abdullaev, B., Dustova, S. E3S Web of Conferences, 2021, 264, 03025
Numerical solution of nonlinear integro-differential equations Shodmonova, G., Islomov, U., Abdisamatov, O., ...Kholiyorov, U., Khamraeva, S. IOP Conference Series: Materials Science and Engineering, 2020, 896(1), 012117
Optimization of agricultural lands in land equipment projects Khamidov, F.R., Imomov, S.J., Abdisamatov, O.S., ...Ibragimova, G.Kh., Kurbonova, K.I. Journal of Critical Reviews, 2020, 7(11), pp. 1021–1023
Ердан фойдаланишни диверсификатциялаш шароитида дегредация ҳолатидаги суғориладиган ерларни тиклаш ва фойдаланишга киритиш. Y Usmanov, O Abdisamatov - Science and innovation, 2022 - cyberleninka.ru
Русаков О. В., Ласкин М. Б., Джаксумбаева О. И. (2016b) Оценка показателей рынка недвижимости по статистическим данным на основе многомерного логарифмически нормального закона. Экономический журнал Высшей школы экономики. № 2. С. 268–284.
Aitchinson J., Brown J. A. C. (1963) The Lognormal distribution with special references to its uses in economics. Cambridge, Cambridge University Press.176 p