DERMATOVENEROLOGIK KASALLIKLARNI KECH TASHXISLASH XAVF OMILLARI
Maqolaning asosiy mazmuni
Abstrak
Dolzarbligi. Dermatovenerologik kasalliklar yuqori tarqalganlik, klinik polimorfizm va sezilarli tibbiy-ijtimoiy ahamiyat bilan tavsiflanadi. Tashxis texnologiyalarining rivojlanishiga qaramay, klinik amaliyotda kech tashxislash chastotasi yuqoriligicha qolmoqda, bu esa patologik jarayonning surunkalilashuviga, asoratlar rivojlanishiga va bemorlar hayot sifatining pasayishiga olib keladi. Shu bois dermatovenerologik kasalliklarni kech aniqlash xavf omillarini o‘rganish dolzarb ilmiy-amaliy vazifa bo‘lib qolmoqda. Maqsad. Turli yosh va ijtimoiy maqomdagi bemorlarda dermatovenerologik kasalliklarni kech tashxislashning asosiy xavf omillarini aniqlash va tahlil qilish. Materiallar va usullar. 18 yoshdan 65 yoshgacha bo‘lgan, dermatovenerologik kasalliklari bor 120 nafar bemor ishtirokida retrospektiv-prospektiv observatsion tadqiqot o‘tkazildi. Kech tashxislash mezoni sifatida dastlabki simptomlar paydo bo‘lganidan keyin 6 oydan ko‘proq vaqt o‘tib klinik tashxis qo‘yilishi hisoblandi. Klinik-anamnestik tahlil, ijtimoiy-demografik ko‘rsatkichlarni baholash, tibbiy hujjatlar tahlili hamda tavsifiy statistika va χ² mezonidan foydalangan holda ma’lumotlarni statistik qayta ishlash usullari qo‘llanildi. Farqlar p < 0,05 da statistik ahamiyatli deb hisoblandi. Natijalar. Kech tashxislash bemorlarning 46,7 % ida aniqlandi. Kech aniqlashning ishonchli darajada yuqori chastotasi past ma’lumot darajasi, qishloq joyida yashash, o‘z-o‘zini davolashga moyillik va klinik simptomlarni yetarlicha baholamaslik bilan bog‘liq ekanligi aniqlandi. Teri va tanosil kasalliklarining stigmatizatsiyasi hamda maxsus yordamga murojaat qilishdan qo‘rqishni o‘z ichiga olgan psixologik omillar, shuningdek, sog‘liqni saqlash tizimining tashkiliy muammolari — ixtisoslashtirilgan yordam qulayligining cheklanganligi va birlamchi bo‘g‘in shifokorlarining yetarlicha hushyor emasligi muhim rol o‘ynadi. Kech tashxislash kasalliklarning atipik va kam simptomli kechishida ko‘proq qayd etildi. Xulosa. Dermatovenerologik kasalliklarni kech tashxislash ko‘p omilli tabiatga ega bo‘lib, ijtimoiy-demografik, xulq-atvor, psixologik, klinik va tashkiliy omillarning uyg‘unlashuvi bilan bog‘liq. Olingan ma’lumotlar aholining tibbiy savodxonligini oshirish, bemorlar marshrutini optimallashtirish va erta tashxislash tizimini takomillashtirishga qaratilgan kompleks yondashuv zarurligini asoslaydi.
Maqola tafsilotlari
Bo'lim

Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida litsenziyalangan.
Qanday iqtibos keltirish kerak
Adabiyotlar
Кубанова А.А., Мартынов А.А. Дерматовенерология: национальное руководство. — М.: ГЭОТАР-Медиа, 2021. — 896 с.
Скрипкин Ю.К., Бутов Ю.С. Кожные и венерические болезни. — М.: ГЭОТАР-Медиа, 2020. — 544 с.
Иванов О.Л., Потекаев Н.Н. Эпидемиология дерматовенерологических заболеваний в современных условиях // Вестник дерматологии и венерологии. — 2019. — № 4. — С. 5–12.
Кисина В.И., Кубанова А.А. Ранняя диагностика инфекций, передающихся половым путём // Клиническая дерматология и венерология. — 2018. — Т. 17, № 3. — С. 9–15.
World Health Organization. Sexually transmitted infections (STIs): global progress report. — Geneva: WHO, 2019. — 76 p.
Молочков В.А., Сысоева Т.А. Ошибки и трудности диагностики кожных заболеваний // Российский журнал кожных и венерических болезней. — 2020. — № 2. — С. 4–10.
Finlay A.Y. Quality of life in dermatology: an overview // Dermatology. — 2017. — Vol. 235, No. 3. — P. 193–199.
Rowley J., Vander Hoorn S., Korenromp E. et al. Chlamydia, gonorrhoea, trichomoniasis and syphilis: global prevalence and incidence estimates // Bulletin of the World Health Organization. — 2019. — Vol. 97. — P. 548–562.
Анисимова И.В., Лукьянов А.М. Социальные факторы риска поздней диагностики дерматологических заболеваний // Социальные аспекты здоровья населения. — 2021. — № 2. — С. 1–9.
Buster K.J., Stevens E.I., Elmets C.A. Dermatologic health disparities // Dermatologic Clinics. — 2012. — Vol. 30, No. 1. — P. 53–59.
Кисина В.И., Чеботарёв В.В. Самолечение при заболеваниях кожи как фактор хронизации процесса // Клиническая дерматология и венерология. — 2019. — № 1. — С. 12–17.
Goffman E. Stigma: Notes on the management of spoiled identity. — New York: Simon & Schuster, 2009. — 147 p.
Миронов А.Н., Лукина Н.А. Организация дерматовенерологической помощи населению // Здравоохранение Российской Федерации. — 2018. — № 6. — С. 23–28.
Starfield B. Primary care and equity in health // Journal of Epidemiology & Community Health. — 2001. — Vol. 55. — P. 483–487.
Janier M., Hegyi V., Dupin N. et al. 2020 European guideline on the management of syphilis // Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology. — 2021. — Vol. 35, No. 3. — P. 574–588