QIZIL YASSI TEMIRATKINING TURLI SHAKLLARIDA DERMATOSKOPIYANING DIAGNOSTIK AHAMIYATI

Maqola yon paneli

pdf (ruscha)
Nashr qilingan: 2026-01-05
DOI: https://doi.org/10.66073/researchfocus.v4i12.1943
Kalit so‘zlar:
qizil yassi temiratki, dermatoskopiya, Vikxem chiziqlari, pigmentatsiya, inflammoscopy, qizil yassi temiratkining klinik shakllari, diagnostika, epidermal-dermal birikma, morfologik o'zgarishlar, T-hujayra vositachiligidagi yallig'lanish

Maqolaning asosiy mazmuni

Kamolova Dilnoza Jamolitdinovna
Samarqand davlat tibbiyot universiteti, Stomatologiya fakulteti 1-kurs talabasi; Ilmiy rahbar: Abulqosimova Dildora Asrorovna; Samarqand davlat tibbiyot universiteti, Ijtimoiy va gumanitar fanlar kafedrasi assistenti
Oripov Rustam Anvarovich

Abstrak

Dolzarbligi. Qizil yassi lishay (QYL) yaqqol klinik polimorfizmga ega geterogen immun-yallig'lanish kasalligi bo'lib, bu o'z vaqtida tashxis qo'yishni va uning shakllarini farqlashni sezilarli qiyinlashtiradi. An'anaviy biopsiya «oltin standart» bo'lib qolmoqda, biroq uning invazivligi va shilliq qavatlar zararlanganda cheklangan qo'llanilishi noinvaziv usullarni rivojlantirishni talab qiladi. Yallig'lanish, pigmentatsiya va tuzilmaviy o'zgarishlarning subklinik belgilarini vizualizatsiya qilish imkonini beruvchi dermatoskopiya QYL ni erta tashxislashda asosiy vositaga aylanmoqda. Dermatoskopik mezonlarning yetarli standartlashtirilmagani va ularning kasallikning turli shakllarida o'zgaruvchanligi tashxis aniqligini oshirish hamda bemorlarni klinik olib borish taktikasini optimallashtirish maqsadida dermatoskopik patternlarni yanada o'rganish zaruratini belgilaydi. Tadqiqot maqsadi. Dermatoskopiyaning diagnostik ahamiyatini baholash va qizil yassi lishay (QYL) ning turli klinik shakllariga xos dermatoskopik belgilarni aniqlash. Materiallar va usullar. Tadqiqotga klinik tasdiqlangan QYL bilan 84 bemor kiritildi. Klinik ko'rik, raqamli dermatoskopiya (HandyScope, DermLite DL4), dermatoskopik patternlarni IDS mezonlari bo'yicha baholash, shuningdek 42 bemorda tashxisning morfologik verifikatsiyasi o'tkazildi. Statistik tahlil χ² va t-test ni o'z ichiga oldi (p<0,05). Natijalar. QYL ning klinik shakllari o'rtasida dermatoskopik patternlarning yaqqol farqlari aniqlandi. Vikxem chiziqlari papulyoz shakldagi bemorlarning 94,7 % ida, pigmentli shaklda esa atigi 20 % ida qayd etildi; boshqa shakllarda bu belgi kuzatilmadi. «Peppering» turidagi pigmentatsiya va diffuz to'q qo'shilmalar pigmentli (100 %), follikulyar (71 %) va papulyoz (71 %) shakldagi bemorlarning ko'pchiligida qayd etildi. Eroziv-yarali shakl yaqqol qon tomir arxitekturasi bilan tavsiflandi. Olingan ma'lumotlar QYL ning turli shakllarini tashxislashda dermatoskopik belgilarning yuqori o'ziga xosligini namoyish etadi. Xulosa. Dermatoskopiya QYL da tuzilmaviy o'zgarishlarni vizualizatsiya qilishning yuqori axborotli noinvaziv usulidir. Aniqlangan patternlar tashxisni standartlashtirish, klinik shakllar o'rtasidagi farqlashni yaxshilash va, ayniqsa tipik hamda yaxshi ko'rinadigan holatlarda, teri biopsiyasiga bo'lgan ehtiyojni kamaytirish imkonini beradi. Dermatoskopiya qizil yassi lishayni tashxislashda birinchi qator usuli sifatida ko'rib chiqilishi kerak.

Maqola tafsilotlari

Nashr

Jild 4 Nomeri 12 (2025): Research Focus International Scientific Journal. 4-tom, 12-son (2025)

Bo'lim

14.00.00 – Tibbiyot fanlari
Creative Commons litsenziyasi

Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida litsenziyalangan.

Qanday iqtibos keltirish kerak

QIZIL YASSI TEMIRATKINING TURLI SHAKLLARIDA DERMATOSKOPIYANING DIAGNOSTIK AHAMIYATI. (2026). Research Focus International Scientific Journal, 4(12), 306-312. https://doi.org/10.66073/researchfocus.v4i12.1943

Adabiyotlar

Boyd A.S., Neldner K.H. Lichen planus. Journal of the American Academy of Dermatology. 1991;25(4):593–619.

Le Cleach L., Chosidow O. Lichen planus. New England Journal of Medicine. 2012;366(8):723–732.

Weston G., Payette M. Update on lichen planus and its clinical variants. International Journal of Women’s Dermatology. 2015;1(3):140–149.

Schlosser B.J. Lichen planus and lichenoid reactions of the oral mucosa. Dermatologic Clinics. 2011;29(1):123–132.

Roopashree M.R., Gondhalekar R.V., Shashikanth M.C. Pathogenesis of oral lichen planus – a review. Journal of Oral Pathology & Medicine. 2010;39(10):729–734.

Ismail S.B., Kumar S.K., Zain R.B. Oral lichen planus and lichenoid reactions: etiopathogenesis, diagnosis, management and malignant transformation. Journal of Oral Science. 2007;49(2):89–106.

Sugerman P.B., Savage N.W. Oral lichen planus: causes, diagnosis and management. Australian Dental Journal. 2002;47(4):290–297.

Teraki Y., Shiohara T. IFN-γ–CXCL10 axis in lichen planus. Journal of Investigative Dermatology. 2004;122(5):1064–1069.

Errichetti E., Stinco G. Dermoscopy in general dermatology: a practical overview. Dermatology Practical & Conceptual. 2018;8(3):214–229.

Mignogna M.D., Lo Muzio L., Lo Russo L. Clinical diagnosis of oral lichen planus. Journal of Dermatology. 2008;35(7):435–442.

Micali G., Lacarrubba F., Eisendle K. Dermoscopy of inflammatory dermatoses (inflammoscopy): an up-to-date overview. Dermatology. 2021;237(1):1–12.

Vázquez-López F., Maldonado-Seral C., Pérez-Oliva N. Dermoscopy of lichen planus: a descriptive study. International Journal of Dermatology. 2003;42(8):658–663.

Errichetti E., Zalaudek I., Kittler H. Dermoscopy of lichen planus and its variants: an in-depth systematic review. Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology. 2020;34(11):2436–2448.

Aly D.G., Shahin R.S. Pigmented lichen planus: a clinical and dermoscopic analysis. Cutis. 2019;103(2):123–129.

Al-Mutairi N., Joshi A. Hypertrophic lichen planus: clinical, histological and dermoscopic characterization. Journal of Dermatology Case Reports. 2010;4(4):62–67.